⚫️دوستان محمدامین کلاته، یک سال پس از فقدان او، پایان‌نامه نیمه‌تمامش را به ثمر رساندند

«دانشنامه افتخاری با درجه کارشناسی ارشد ناپیوسته رشته مهندسی متالورژی و مواد به زنده‌یاد مهندس محمدامین کلاته که در تاریخ ۱۰ مهر ۱۴۰۴ در حادثه آزمایشگاه دانشکدگان جاودانه شد، اعطا می‌گردد.»

مثل هر جلسه دفاع دیگری، جلسه دفاع از پایان‌نامه محمد امین هم اینگونه به پایان رفت. استاد راهنما نتیجه کار شاگرد را به همه اعلام کرد؛ اگرچه، با صدایی آمیخته به بغض.‌ البته جلسه دفاع فرقی دیگری هم داشت. خود محمدامین نبود که مدرکش را بگیرد و در روزهای قبل هم او نبود که پله‌های دانشکده را دو تا یکی کرده باشد، برای جلسه دفاع وقت گرفته باشد، مدارکش را تکمیل و مرور نهایی را کرده باشد و شب دفاع هم چشم بر هم نگذارد.

این بار را رفقایش به دوش ‌کشیدند. دوستان و همکلاسی‌هایش آمده بودند تا در غیاب او، پایان راهی را رقم بزنند که خودِ محمدامین فرصت به پایان رساندنش را پیدا نکرد. محمد امین شهید شده بود. شهید راه پژوهشی که امروز به دست دوستانش به ثمر رسید.

محمدامین در ۲۵ سالگی پنج مقاله‌ی ISI، سه مقاله‌ی کنفرانسی و تالیف یک کتاب علمی در زمینه‌ی علم و مهندسی مواد را در کارنامه خود به جای گذاشت. مقالاتی که در زمینه‌های جذب هیدروژن، ساخت افزایشی و فرآیندهای ترمومکانیکی منیزیم خالص و آلیاژهای آن، روش‌های نوین تولید پودر فولادزنگ نزن و حوزه‌های دیگر، در مجلات معتبر علمی منتشر شده‌اند. قرار بود دفاع پروژه پایان‌نامه ارشد نیز فصل دیگری از پژوهش‌هایش باشد اما نشد. نشد که بار را خود محمد امین به سرمنزل مقصود برساند.

پژوهش محمدامین درباره منیزیم خالص بود؛ فلزی سبک که به دلیل وزن کم و استحکام مناسب، مورد توجه مهندسان مواد قرار دارد، اما هنگام شکل‌دهی می‌تواند رفتار پیچیده‌ای از خود نشان دهد. او بررسی کرده بود که وقتی منیزیم در دمای بالا تحت فرایندهایی مانند اکستروژن و نورد قرار می‌گیرد، ساختار درونی آن چگونه تغییر می‌کند و این تغییرات چه اثری بر ویژگی‌های ماده دارد. در آزمایش‌ها، شرایط مختلف شکل‌دهی بررسی شد و مشخص شد تغییر سرعت نورد و میزان فشرده‌سازی می‌تواند اندازه دانه‌ها و ساختار درونی منیزیم را تغییر دهد.

و امروز، آخرین برگ از پژوهش‌های محمدامین نیز ورق خورد. دانشنامه‌ای که قرار بود روزی به دست خودش برسد، به مادرش سپرده شد؛ مادری که میان اشک‌ها، نام و تصویر فرزندش را بر مدرک کارشناسی ارشد دید. برای او، این کاغذ شاید بیش از یک مدرک دانشگاهی بود؛ نشانی از مسیری که فرزندش آغاز کرده بود و دوستانش نگذاشتند ناتمام بماند.

حالا یاد محمدامین میان رفقایش جاری است؛ همان‌هایی که یک روز برایش پای کار پایان‌نامه نشستند و روزی دیگر مدرکش را به مادرش رساندند. آنها فقط از یک پژوهش دفاع نکردند؛ مدافع یاد انسانی بودند که در میانشان زندگی کرده بود، آموخته بود، آموخته بود و آموزانده بود و دیگران را هم نه فقط در مسیر دانستن که در طریق مروت نیز تنها نگذاشته بود؛ و شاید بایسته همین است؛ که چون محمدامینی آنچه را از زندگی و نام خویش به امانت گرفته بود، چنین به پایان می‌برد و بازمی‌سپرد؛ چون صاحب نامش. مگر نه آنکه گفته‌اند:
ضرورت است که عهد وفا به سر برمت
و گر جفا به سر آید هزار چندینم

در پی حادثه انفجار آزمایشگاه دانشگاه تهران که دهم مهر ۱۴۰۴ به درگذشت محمدامین کلاته و مصدومیت چند دانشجو انجامید، دکتر حسین سیمایی، وزیر علوم، با خانواده محمدامین تماس گرفت و در گفت‌وگو با آنان ابراز همدردی کرد. او همچنین جویای حال مجروحان حادثه و خانواده‌هایشان شد و در پیامی، درگذشت محمدامین را به خانواده، دوستان، همکلاسی‌ها و جامعه دانشگاهی تسلیت گفت.

🖥 با ما همراه باشید
🤩 @msrt_iri