‍ • کشف فاکتور مولکولی جدید در تکامل مغز انسان •

انسان دارای نئوکورتکسی بسیار توسعه‌یافته و چین‌خورده است که دارای ۶ لایه سازمان‌دهی و عملکردهای متعددی به ویژه در زمینهٔ فعالیت‌های ذهنی و شناختی می‌باشد؛ شاید به جرأت بتوان گفت یکی از چیزهایی که مغز انسان را در جهان جانوران متمایز می‌سازد، خصوصیات ویژهٔ نئوکورتکس آن باشد‌. اما چه عواملی در سطوح ژنتیکی، بر این توسعه‌یافتگی مؤثر بوده‌اند و چه سوئیچ‌های مولکولی، مسیر تکامل انسان را تغییر دادند؟
پاسخ به این پرسش، جز با ردیابی روند تکوین نورون‌ها از سلول‌های پیش‌ساز نورونی (موسوم به BPs که درواقع یک مرحله تکوین‌یافته‌تر از سلول‌های بنیادی هستند) ممکن نبود.
محققان دریافته‌اند که در انسان، بیان ژنی موسوم به TRNP1 حین تمایز پیش‌سازها به نورون، افزایش قابل توجهی یافته و یکی از آمینواسیدهای لایزین در پروتئینی به نام H3 استیله می‌شود؛ یعنی یک گروه شیمیایی موسوم به استیل بر آن استقرار می‌یابد. H3 یا هیستون۳ درواقع به گروهی از پروتئین‌های موسوم به هیستون تعلق دارد که DNA دور آن‌ها پیچیده می‌شود و وضعیت استیله بودن یا نبودنشان، در بیان یا خاموشی ژن‌ها اثر می‌گذارد.
در مقابل، در موش، استیلاسیون H3 بسیار کمتر است و این نشان می‌دهد که این مکانیسم مولکولی، در توسعهٔ نئوکورتکس انسان نقش بازی می‌کند.
منبع

@Evolps 🌱