💊 اصول دارودرمانی | ویژه دانشجویان فوریت‌های پزشکی

دارو یکی از مهم‌ترین ابزارهای درمانی در اورژانس است؛ اما یک داروی درست با دوز اشتباه، مسیر تجویز نادرست یا برای بیمار اشتباه می‌تواند خطرناک باشد.

بنابراین، ایمنی دارودرمانی فقط به شناخت نام دارو محدود نمی‌شود؛ بلکه از ارزیابی بیمار تا آماده‌سازی، تجویز و پایش اثر دارو را شامل می‌شود.

━━━━━━━━━━━━━━

🧠 اصول مهم دارودرمانی

🔹 بیمار صحیح (Right Patient)
اطمینان از هویت بیمار و تطبیق آن با دستور دارویی.

🔹 داروی صحیح (Right Medication)
بررسی نام دارو، شکل دارویی و غلظت آن قبل از تجویز.

🔹 دوز صحیح (Right Dose)
محاسبه و بررسی دوز بر اساس وضعیت بیمار، وزن و پروتکل مربوطه.

🔹 مسیر صحیح (Right Route)
اطمینان از اینکه دارو از مسیر صحیح مانند IV، IM، PO، IN و... استفاده می‌شود.

🔹 زمان صحیح (Right Time)
توجه به زمان تجویز، فاصله دوزها و شرایط بالینی بیمار.

🔹 ثبت صحیح (Right Documentation)
ثبت نام دارو، دوز، مسیر، زمان تجویز و پاسخ بیمار طبق مقررات محل خدمت.

━━━━━━━━━━━━━━

⚠️ قبل از تجویز دارو حتماً بررسی کنید:

✅ حساسیت دارویی بیمار
✅ سابقه پزشکی و داروهای مصرفی
✅ علائم حیاتی و وضعیت همودینامیک
✅ نام و غلظت دارو
✅ تاریخ انقضا و سلامت ظاهری دارو
✅ تداخلات و موارد منع مصرف مهم
✅ دستور پزشک یا پروتکل معتبر

━━━━━━━━━━━━━━

🚑 بعد از تجویز دارو چه کنیم؟

تجویز دارو پایان کار نیست!

باید پاسخ بیمار را بررسی و پایش کنیم:

🫀 علائم حیاتی
🧠 سطح هوشیاری
❤️ ریتم قلب در صورت نیاز
🫁 وضعیت تنفس
⚠️ عوارض و واکنش‌های ناخواسته

━━━━━━━━━━━━━━

💡 نکته بالینی

قبل از تجویز هر دارو، اگر در نام دارو، دوز، غلظت، مسیر یا اندیکاسیون آن شک دارید، تجویز را متوقف کرده و موضوع را بررسی کنید.

در اورژانس، سرعت عمل مهم است؛ اما سرعت بدون دقت می‌تواند خطرناک باشد.

━━━━━━━━━━━━━━

🎓 نکته امتحانی

سه موردی که همیشه قبل از تجویز دارو باید دوباره بررسی شوند:

نام دارو + دوز/غلظت + مسیر تجویز

━━━━━━━━━━━━━━

📚 منابع پیشنهادی:
AHA Guidelines for CPR & ECC
WHO – Medication Safety
Tintinalli's Emergency Medicine

🚑 انجمن علمی دانشجویی فوریت‌های پزشکی ساوه

«دانش، مهارت، مسئولیت»