cap and trade
A policy through which a limited number of permits to pollute are issued, and can be bought and sold on a market. It combines a quantity-based limit on emissions, and a price-based approach that places a cost on environmentally damaging decisions.

کپ اند ترید یک سیاست زیست‌محیطی مبتنی بر بازار است که دو رویکرد را ترکیب می‌کند: محدودیت مقداری بر آلودگی و رویکرد قیمتی از طریق ایجاد هزینه برای تصمیم‌های آلاینده.

۱. مکانیزم عملکرد
سیاستگذار ابتدا یک سقف کل برای انتشار آلودگی تعیین می‌کند و به تعداد آن، مجوز آلودگی صادر می‌کند. سپس این مجوزها بین بنگاه‌ها توزیع می‌شوند (رایگان یا از طریق مزایده). بنگاه‌ها می‌توانند مجوزها را در بازار بخرند و بفروشند.
منطق اقتصادی: بنگاهی که هزینه کاهش آلودگی‌اش بالا است، ترجیح می‌دهد مجوز بخرد؛ بنگاهی با هزینه کاهش پایین، آلودگی را کم می‌کند و مجوز مازادش را می‌فروشد. این مبادله باعث می‌شود کاهش آلودگی با کمترین هزینه کل انجام شود.
۲. مزیت اصلی نسبت به مالیات کربن
مالیات، قیمت را تثبیت می‌کند اما مقدار آلودگی نامعلوم است. کپ اند ترید مقدار را تضمین می‌کند اما قیمت مجوز نوسان دارد. در شرایط عدم‌قطعیت هزینه‌ها، اگر منحنی هزینه نهایی کاهش آلودگی نسبتاً تخت باشد، کپ اند ترید کارآمدتر از مالیات عمل می‌کند (نتیجه وایزمن، ۱۹۷۴).
۳. نمونه‌های واقعی
الف) برنامه باران اسیدی آمریکا (۱۹۹۵): برای کاهش SO₂ از نیروگاه‌های زغال‌سنگ. این اولین تجربه موفق بزرگ کپ اند ترید بود و الهام‌بخش پروتکل کیوتو شد.
ب) سیستم تجارت انتشار اتحادیه اروپا (EU ETS، ۲۰۰۵): بزرگ‌ترین بازار کربن جهان. از ۲۰۰۵ تاکنون انتشار بخش‌های تحت پوشش را حدود ۵۰٪ کاهش داده و در سال ۲۰۲۴ حدود ۳۸.۸ میلیارد یورو درآمد ایجاد کرده است.
ج) کالیفرنیا (۲۰۱۳): حدود ۳۳ میلیارد دلار درآمد از طریق فروش مجوزها، که صرف پروژه‌های اقلیمی و اعتبار قبوض مشتریان شده است.
د) طرح سورات، هند (۲۰۱۹): اولین بازار کپ اند ترید برای ذرات معلق (نه CO₂). کارخانه‌های مشارکت‌کننده ۲۰ تا ۳۰ درصد کمتر از کارخانه‌های تحت مقررات سنتی آلودگی منتشر کردند، در حالی که سود صنعتی نیز افزایش یافت.

#economics
@EcohubOlympiad