💉 راهنمای واکسن‌های آنفلوآنزای امسال (پاییز ۱۴۰۵)
.
چرا امسال واکسن‌های اروپایی کم هستند؟
.
به دلیل تأخیر جهانی در خطوط تولید، کمپانی‌های اروپایی موفق به تحویل به موقع محموله‌ها نشده‌اند. به همین دلیل بخش اعظم واکسن‌های بازار آزاد امسال از کشورهای روسیه و چین تأمین شده است. بخش بسیار محدودی واکسن فرانسوی وارد شده که آن هم صرفاً در اختیار شبکه بهداشت دولتی قرار گرفته و برای بیماران خاص به صورت رایگان تزریق می‌شود و توزیع عمومی در داروخانه‌ها ندارد.
.
اصالت و سابقه شرکت‌های تولیدکننده چینی و روسی
.
این واکسن‌ها توسط شرکت‌های معتبر با سابقه طولانی ساخته شده‌اند. کمپانی هوآلان چین دارای ۳۴ سال سابقه در حوزه بیوتک است و واکسن آنفلوآنزای آن از سال ۲۰۱۵ تاییدیه رسمی پیش‌صلاحیت سازمان جهانی بهداشت را دارد. سینوفارم چین نیز بزرگترین هلدینگ دارویی دولتی این کشور با بالاترین سطح رگولاتوری بین‌المللی است. واکسن التریکس روسی نیز محصول هلدینگ دولتی این کشور با بیش از ۲۰ سال سابقه متمرکز و تولید شده تحت استانداردهای سخت‌گیرانه دارویی است.
.
راهنمای سن، دوزاژ و عوارض برندهای موجود
.
🧪 واکسن التریکس (روسیه):
مجاز برای تمامی افراد از سن ۶ ماهگی به بالا. به دلیل تکنولوژی ساخت پیشرفته (ساب‌یونیت)، عوارض سیستمیک مثل تب و بی‌حالی پس از تزریق در این برند بسیار ناچیز و نادر است. این واکسن به صورت سرنگ دوز کامل ۰.۵ میلی‌لیتر عرضه می‌شود.
.
🩺 واکسن سینوفارم (چین):
مجاز با دوز کامل ۰.5 میلی‌لیتر برای تمامی افراد بالای ۶ ماه. عوارض آن در حد معمول شامل احتمال واکنش موضعی در محل تزریق یا تب خفیف سیستمیک در ۲۴ ساعت اول است.
.
📋 واکسن هوآلان (چین):
این واکسن فقط برای افراد بالای ۳ سال مجاز است. پارت موجود این برند در داروخانه‌ها، لایسنس مصرف برای نوزادان و کودکان زیر ۳ سال را ندارد. (نکته بالینی مهم: نصف کردن دستی سرنگ بزرگسال هوآلان در مطب به قصد تزریق به کودکان زیر ۳ سال ممنوع است؛ زیرا باعث خطای شدید دوزاژ و از بین رفتن استریلیتی می‌شود. برای کودکان ۶ ماه تا ۳ سال فقط از سرنگ‌های دوز کامل لایسنس‌شده مانند روسی و سینوفارم استفاده شود. محل تزریق در شیرخواران زیر ۲ سال حتماً در بخش قدامی-خارجی ران انجام گیرد).
.
پروتکل تعداد نوبت‌ها
.
👶🏻 کودکان نیازمند ۲ دوز:
کودکان ۶ ماه تا ۸ سال که برای اولین بار در عمر خود واکسن آنفلوآنزا دریافت می‌کنند، الزاما باید ۲ دوز کامل با فاصله حداقل ۴ هفته (۲۸ روز) دریافت کنند تا پاسخ ایمنی پایدار در بدن آن‌ها ایجاد شود.
.
🔬 افراد نیازمند ۱ دوز سالیانه:
تمامی افراد ۹ سال به بالا (حتی اگر بار اولشان باشد) و همچنین کودکان زیر ۸ سال که در سال‌های گذشته سابقه دریافت حداقل یک دوز واکسن را داشته‌اند، تنها به یک دوز واحد سالیانه نیاز دارند.
.
مقایسه با واکسن‌های فرانسوی (واکسی‌گریپ) و هلندی (اینفلوواک)
.
از نظر میزان تاثیرگذاری، تمامی این واکسن‌ها (اروپایی، چینی و روسی) کاملاً هم‌تراز هستند؛ زیرا همگی بر اساس سویه‌های جدید نیمکره شمالی سازمان جهانی بهداشت آپدیت شده‌اند و دوز استاندارد آنتی‌ژن را دارند.
.
از نظر عوارض، واکسن فرانسوی (واکسی‌گریپ) همانند سینوفارم و هوآلان از نوع اسپلیت (ویروس شکسته) است که احتمال تب خفیف یا درد موضعی موقت در آن وجود دارد، در حالی که واکسن هلندی (اینفلوواک) همانند التریکس روسی از نوع ساب‌یونیت (آنتی‌ژن سطحی خالص) است و کمترین میزان عوارض موضعی و سیستمیک را نشان می‌دهد. بنابراین از دیدگاه علمی هیچ مزیت یا برتری بیولوژیکی بین برندهای اروپایی با نمونه‌های تاییدشده روسی و چینی وجود ندارد.
.
بنابراین بهتر است زمان طلایی مهر ماه به امید پیدا شدن واکسن‌های فرانسوی و هلندی از دست نرود.
.
(مشخصات فیزیکی، انطباق سنی و دوز نهایی هر فرآورده دارویی را پیش از تزریق، بر اساس برچسب فیزیکی روی جعبه همان محصول بررسی و تأیید فرمایید).
.
دکتر زهرا جلالی
فوق تخصص بیماری‌های عفونی کودکان و نوزادان/شیراز