✍️ سیاست شهری
دکتر مجید وحید: موضوع شهر، با وجود اهمیت جدی آن، هنوز در ایران موضوع مطالعات سیاسی و سیاستگذاری جدی نشده است.
در دهه فعلی تحولی برای اولینبار در جهان روی داده است و آن اینکه جمعیت شهرنشین جهان از جمعیت روستانشین آن بیشتر شده است. چنین چیزی به این معنی است که در جهان پیش رو سکونتگاههای اصلی شهرها هستند و تولید اساسا در شهرها متمرکز خواهد شد. البته کشاورزی همیشه پراهمیت خواهد بود، اما اهمیت کشاورزی به منزله اهمیت روستاها و نیروی انسانی در این بخش نیست. اکنون شهرهای جهان مراکز عمده رقابت برای جذب سرمایههای مالی و انسانی شدهاند و این اعتقاد در جهان بیشتر و بیشتر محکم میشود که واحد شهر واحد مناسبی برای سیاست و سیاستگذاری برای شهروندان است. در شماری از کشورها، سالهاست که سیاستهایی با عنوان سیاستهای شهر تدوین و اِعمال میشوند و شهرها از استقلال بالایی در اداره خود برخوردار شدهاند.
مطالعات بسیاری در جهان نشان میدهد که شهر، واحد مناسبی برای سیاستگذاریهای توسعه پایدار است. اینچنین است که اکنون در جهان شهرهایی نظیر توکیو، پکن، دوبی، استانبول، لندن، پاریس، برلین، نیویورک، مونترال و… با یکدیگر برای جذب بیشترین و بهترین منابع به رقابت برخاستهاند. شهرها، باید شرایطی را فراهم آورند تا بتوانند مقصدی برای سرمایهها و بهترین نیروهای انسانی جهان باشند. شهرها برای جذب باید شرایط مناسبی را در ابعاد محیطزیست، حمل و نقل، امنیت، امکانات فرهنگی و آموزشی و… ایجاد کنند تا بتوانند به عنوان مقصد انتخاب شوند. شهرها در جهان اکنون به دنبال ایجاد معروفیتها و تصاویری برای خود هستند که برایشان جاذبه ایجاد کند. به عنوان مثال، شهرهایی که در بالا نامشان آمد هر یک در زمینه یا زمینههایی معروفیتی را برای خود ساختهاند که آنها را در جهان مقصد کرده است. باید توجه داشت که در این قرن، مطلوبیت شهر با بزرگی آن نسبتی ندارد و برخلاف ابتدای قرن بیستم که شهرهای بزرگ همه در کشورهای پیشرفته بودند، اکنون بزرگترین شهرهای جهان در کشورهای در حال پیشرفت یا جنوب متمرکز شدهاند. شهرها، با هر بعدی، چه بزرگ، چه متوسط و چه کوچک، باید چیزی را بیشتر از نمونههای خود عرضه کنند تا بر آنها در جهان پیشِ رو برتری داشته باشند. در ایران، به معنای بالا، برنامهای برای شهرها وجود ندارد. به نظر میرسد که برخلاف بسیاری از کشورها، ایران چندان علاقهمند به داشتن شهرهایی که در آن مردمی از کشورهای گوناگون زندگی کنند نیست و اولویت هیچ شهری در ایران جذب سرمایههای انسانی غیرایرانی نیست. پایتخت ایران، تهران، علاوه بر اینکه واجد هیچ جذابیت منحصر به فردی در میان پایتختهای جهان نیست، درگیر مسائلی جدی است. به عنوان مثال، تهران در شمار آلودهترین کشورهای جهان است، ترافیک در این شهر بسیار کاهنده است و با اینکه این شهر نسبت به بسیاری از شهرهای جهان از امنیت اجتماعی بالاتری برخوردار است اما در مقابل خطر جدّی زلزله چندان خود را مجهز نکرده است. اصفهان که روزی رقیبی برای شهرهای زیادی در جهان در بعد جاذبههای جهانگردی بوده و از معدود شهرهای ایران است که از میان آن رودی میگذرد، این جاذبه را تا حدود زیادی از دست داده است و پلهای تاریخی آن اکنون بر فراز بستر خشک زایندهرود قرار یافتهاند. شماری از شهرهای مهم کشور نظیر اهواز در معرض آلودگیهای سخت مرتبط با ریزگردها قرار گرفتهاند و هرگاه از شهرهای بزرگ و متوسط به سوی شهرهای کوچک حرکت کنیم، این حس را مییابیم که گویا زمان متوقف شده است و شهر در طول سالها، تغییر ساختاری مهمی را به خود ندیده است. وضع زندگی در شهرها و روستاهای ایران، روندی از مهاجرت از روستاها به شهرهای کوچک و از شهرهای کوچک و متوسط به شهرهای بزرگ و نهایتا کلانشهر تهران را پدید آورده است. تهران نیز خود مبدایی برای مهاجرت سرمایهها و نیروهای انسانی کشور به سایر کشورهای جهان شده است. موضوع شهر، با وجود اهمیت جدی آن، هنوز در ایران موضوع مطالعات سیاسی و سیاستگذاری جدی نشده است.
▶️ نشانی
https://bit.ly/2rTM4vB
@cppstehran
Post #101
295