هفته سرنوشت ساز بورس!
یا: چرا حال این روزهای بورس خوب نیست؟ (قسمت دوم)

بورس در شرایط نگران کننده ای قرار گرفته است. نمادهای بسیاری با صف فروش روبرو شده اند و سوال بسیاری از سهامداران این است که آیا قیمتها سقوط میکنند و یا دوباره در مسیر رشد قرار می گیرند.

در واقع آنچه که طی هفته های گذشته رخ داد یک مسابقه بین جریان ورود نقدینگی به بورس و خروج از آن بود. از یکسو تازه واردها نقدینگی جدید به بورس وارد میکردند. از سوی دیگر چند جریان نقدینگی را از بورس خارج مینمودند. یک جریان خروج متاثر از تصمیم بخش کوچکی از سهامداران بود که تحت تاثیر هشدارها برای سقوط بورس در شهریور و مهر اقدام به فروش سهام و خروج نقدینگی میکردند. جریان دیگر دولت و دیگر نهادهای حقوقی بودند که با فروش سنگین در نمادهای شاخص ساز یا به تامین مالی میپرداختند و یا سهام عدالت را میفروختند و عملا نقدینگی را از بورس خارج میکردند.

آخرین جریان خروج نقدینگی متاثر از سیاستگذاریهای اشتباهی بود که فروش را تقویت میکرد. اعمال محدودیت برای صندوقهای با درآمد ثابت یک نمونه است که به اهرم فشاری برای فروش توسط این صندوقها تبدیل شده بود.

متاسفانه دولت و دیگر نهادهای حقوقی که معمولا در اصلاح به حمایت از بازار وارد عمل میشوند طی هفته گذشته از این کار سر باز زدند و برای نمونه بعضی از حقوقیها در روز سه شنبه و در شرایطی که نماد شستا با صف فروش در منفی پنج روبرو بود به فروش یکصد میلیون سهم اقدام کردند.

مجموعه اقدامات فوق یک چهره شکننده از بورس بروز داد و باعث ایجاد ترس در بخشی از سهامداران گردید که به صفهای بزرگ فروش در اکثریت نمادها در چهارشنبه انجامید و ترس سهامداران را دوچندان کرد.

اقدامات انجام شده و اخبار ارائه شده در بعد از ظهر چهارشنبه و روز پنج شنبه نشان از آن دارد که دولت و نهادهای زیربط قصد کمک به بازار را دارند. اخباری که از افزایش سقف سرمایه گذاری صندوقهای با درآمد ثابت در بورس به گوش میرسد از جمله این موارد میباشد.

روزهای اول هفته پیش رو ممکن است صحنه مبارزه دو جریان باشد. جریان اول جریان خروج نقدینگی است که متاثر از ترس بخشی از سهامداران است که از ترس سقوط صفهای سنگین چهارشنبه را ایجاد کردند.

در صورتی که دولت و نهادهای حقوقی بتوانند با یک حمایت قاطع وارد بازار شوند و از یکطرف تا بازگشت بازار از فروش سهام حقوقی خودداری کنند و از طرف دیگر با حمایت و خرید و برچیدن صفهای فروش ترس ایجاد شده در این بخش از سهامداران را فرو نشانند بازار به روال عادی خود باز خواهد گشت. در غیر اینصورت یک موج آبشاری از ترس، فروش، و خروج نقدینگی میتواند طی چند روز به یک اصلاح جدی و یا حتی سقوط شدید در قیمتها بینجامد. گرچه سهامداران کهنه کار ممکن است تحلیلهای متفاوتی از بازار داشته باشند سهامداران تازه کار که کم هم نیستند یک پایشان به فرار است و عدم بازگشت حس اعتماد در ایشان در روزهای اول هفته آتی ممکن است به یک سونامی خروج بینجامد

در نوشته بعدی توضیح میدهیم چه مکانیسمهایی در زمان اصلاح همانند فنر عمل میکنند و در صورت بازگشت رونق به بازار یک جهش در رشد را رقم میزنند.
-------------------------
@complexityeconomics
کانال فیزیک و سیستمهای پیچیده اقتصادی اجتماعی، نوشته های دکتر سید علی حسینی اسفیدواجانی