📃#یادداشت_هفته
چرا رفتار اسنپ مخل رقابت بوده است
محمدمهدی جعفریان

🔹خبر رأی اخیر شورای رقابت که با شکایت تپسی علیه اسنپ مرتبط بود، نشان می‌دهد که کماکان یکی از مسائل مهم اکوسیستم استارت‌‌آپی و اقتصاد دیجیتال کشور، مسئله تنظیم‌گری و جلوگیری از انحصار است.

🔹در این اتفاق که در بازه آذر و دی ماه ۱۳۹۸ رخ داده، شرکت اسنپ با خرید حدود هزار سیم‌کارت و ثبت درخواست‌های متعدد سفر و لغو آن در پلتفرم تپسی، سبب اخلال در عمکرد پلتفرم تپسی شده است. این پرونده اخیرا در صحن شورا هرچند با تأخیر بسیار برررسی شده و رأی محکومیت اخیر صادر شده است.

🔹در پرونده اخیر طرح شده از سمت تپسی، می‌توان اظهار کرد که تماس‌های سازمان‌یافته شرکت اسنپ و لغو سفر پس از اخذ شماره راننده، علاوه بر اخلال در عملکرد پلتفرم تپسی، سبب افزایش زمان انتظار راننده و متضرر شدن آنها شده و با افزایش مدت زمان پیداشدن راننده برای مسافر، همزمان رفاه هردو وجه پلتفرم (راننده و مسافر) را کاهش می‌دهد.نکته قابل توجه دیگر آن است که جذب راننده، فعالیت زمان‌بر و هزینه‌بری است که به خاطر نقش کلیدی راننده در این نوع از پلتفرم‌ها، یکی از نقاط مهم رقابت بازیگران بازار است. بنابراین در واقع شرکت اسنپ با هزینه اندکی به فهرستی از رانندگان فعال در این حوزه به صورت غیرقانونی و با نیت قبلی و سازمان‌دهی شده دسترسی یافته است. این اقدام سبب ایجاد لطمه به رقابت منصفانه در بازار می‌شود.

همچنین تلاش‌های نظام‌مند اسنپ به نوعی سخت‌تر کردن ورود رقبا به بازار با ایجاد موانع ورود به بازار است که در بازارهای رقابتی، به انحصارگر قدرتی می‌‍‌دهد که به انتخاب و رفاه مصرف کننده آسیب زند و از مواردی است که مورد حساسیت تنظیم‌گران رقابت در کشورهای توسعه یافته اقتصادی است.

🔹از منظر قانونی رفتار انجام شده توسط شرکت اسنپ صراحتا موجب اخلال در رقابت بوده و باید توجه کرد که به‌دلیل اینکه اسنپ در بازار تاکسی‌های آنلاین دارای موقعیت مسلط (Dominant position) بوده، امکان بیشتری برای حذف رقبا از طریق رفتارهای مخل رقابت دارد. امری که می‌تواند با خروج رقیب از بازار، باعث ایجاد انحصار کامل توسط اسنپ در این بازار شود.

🔹همچنین لازم به ذکر است، چنین شرایطی انگیزه را برای نوآوری کاهش می‌دهد؛ چراکه در غیاب رقیب و مناسبات یک بازار رقابتی، اساسا انحصارگر نیازی برای نوآوری در بازار احساس نمی‌کند و تمامی سهم بازار را متعلق به خود می‌داند. بنابراین مداخله جدی رگولاتور برای مقابله با رفتارهای مخل رقابت، امری لازم برای مقابله با آثار مخرب انحصار است.


🧷ادامه یادداشت را در لینک زیر مطالعه کنید:
https://pvst.ir/el8

#مرکز_مطالعات_توسعه_و_رقابت
@competitionstudies