✍️ دنی سیترینوویچ (Danny Citrinowicz)
پژوهشگر ارشد برنامه ایران و محور شیعی در مؤسسه مطالعات امنیت ملی اسرائیل (INSS)؛ افسر پیشین اطلاعات نظامی اسرائیل که ۲۵ سال در این سازمان خدمت کرده و ریاست بخش ایران در واحد پژوهش و تحلیل اطلاعات نظامی اسرائیل را بر عهده داشته است.

منبع: منتشرشده در ایکس
تاریخ انتشار: ۱۵ اکتبر ۲۰۲۶ | ۲۳ مهر ۱۴۰۵

مسیر جنگی گسترده‌تر با ایران؛ چهار سناریو و یک محاسبه خطرناک

بزرگ‌ترین خطر جنگی تازه میان ایران، اسرائیل و آمریکا این است که هر طرف تصور کند فرصتی استثنایی برای پیروزی قاطع دارد یا برای جلوگیری از حمله دشمن، باید زودتر دست به حمله بزند.

چهار سناریوی خطرناک

🔴 ۱. حمله برای سرنگونی حکومت ایران

آمریکا و اسرائیل ممکن است تصور کنند حکومت ایران به نقطه شکست نزدیک شده و یک حمله گسترده دیگر می‌تواند آن را سرنگون کند. در این سناریو، زیرساخت‌های حیاتی، نهادهای حکومتی و تأسیسات نظامی ایران هدف قرار می‌گیرند.

🟠 ۲. حمله پیش‌دستانه آمریکا و اسرائیل

اگر واشنگتن و تل‌آویو تصور کنند ایران برای حمله‌ای بزرگ آماده می‌شود، ممکن است تصمیم بگیرند زودتر حمله کنند. اما اطلاعات ناقص یا برداشت اشتباه از تحرکات دفاعی ایران می‌تواند جنگی را آغاز کند که قرار بود از آن جلوگیری شود.

🟡 ۳. حمله ایران با تصور ضعف اراده آمریکا

تهران ممکن است به این نتیجه برسد که ترامپ تمایلی به ورود به جنگی بزرگ ندارد و یک حمله گسترده می‌تواند واشنگتن را به تغییر راهبرد وادار کند. خطر آنجاست که ایران میزان آمادگی آمریکا برای پاسخ نظامی را اشتباه ارزیابی کند.

🟢 ۴. حمله پیش‌دستانه ایران

اگر تهران به این نتیجه برسد که حمله دیگری از سوی آمریکا و اسرائیل اجتناب‌ناپذیر است، ممکن است انتظار برای دریافت ضربه نخست را خطرناک بداند و خود دست به حمله بزند. تغییر احتمالی دکترین نظامی ایران از رویکرد عمدتاً دفاعی به رویکردی تهاجمی‌تر، اهمیت این سناریو را افزایش می‌دهد.

دام راهبردی: فرصت پیروزی یا ترس از حمله؟

هر طرف ممکن است تصور کند دشمن آسیب‌پذیر است یا به‌زودی حمله خواهد کرد. ترکیب این تصورات با خطای اطلاعاتی، بدگمانی و سوءبرداشت از نیت طرف مقابل می‌تواند به‌سرعت به جنگی تمام‌عیار منجر شود.

شروع جنگ آسان‌تر از پایان دادن به آن است

بازگشت به شرایط شکننده پیش از جنگ، پس از آغاز درگیری دشوار خواهد بود. هر طرف ممکن است این بار بخواهد کار را یکسره کند؛ اما پرسش اساسی این است: چه چیزی را می‌توان با حمله‌ای تازه به دست آورد که در جنگی طولانی‌تر حاصل نشده است؟

این تصور که حملات هوایی به‌تنهایی می‌توانند حکومت ایران را سرنگون کنند، توان نظامی آن را کاملاً از بین ببرند یا تهران را به تسلیم بی‌قیدوشرط وادارند، بسیار محل تردید است. به همین ترتیب، حمله ایران نیز لزوماً آمریکا و اسرائیل را از اهداف راهبردی‌شان منصرف نخواهد کرد.

جمع‌بندی

جنگ بعدی ممکن است ویرانگرتر از جنگ قبلی باشد و پایان دادن به آن دشوارتر شود، بی‌آنکه پیروزی قاطعی برای هیچ‌یک از طرف‌ها به همراه بیاورد.

خطر اصلی، آغاز جنگی است که طرف‌های درگیر با امید به حل نهایی منازعه وارد آن شوند، اما در نهایت فقط بر شدت بحران بیفزایند، بی‌آنکه راه‌حلی به آن نزدیک‌تر شده باشند.

🔗 https://x.com/citrinowicz/status/2110514365401088178

بقچه
بله | تلگرام

لقمه
بله | تلگرام | ایکس | ایتا