مؤسسۀ فرهنگی بیطرف، شاهرود

«اطلاعیه»

باسلام و ادب
برنامه مؤسسه فرهنگی بیطرف در هفته جاری:

موضوع سخنرانی: آشنایی با ادبیات مشروطه - قسمت ششم

سخنران: جناب دکتر نوید فیروزی

زمان: چهارشنبه ۲۹ دی ماه ۱۴۰۰- ساعت ۶ بعدازظهر

مکان: کتابخانه عمومی مستقل بیطرف

« با رعایت کامل پروتکل های بهداشتی »
به امید دیدار

سیزدهم دی‌ماه سالروز درگذشت نیما یوشیج

پدر شعر نو و نظریه‌پرداز برجستۀ آن، متحول‌کنندۀ اصلی شعر معاصر فارسی. از مجموعه‌های شعری نیما می‌توان به قصۀ رنگ‌پریده، افسانه، ماخ‌ اولا، ناقوس و آب در خوابگه مورچگان اشاره کرد.

مهتاب

می‌تراود مهتاب
می‌درخشد شبتاب،
نیست یکدم شکند خواب به چشم کس و لیک
غم این خفتۀ چند
خواب در چشم ترم می‌شکند.

نگران با من استاده سحر
صبح می‌خواهد از من
کز مبارک‌دم او آورم این قوم به‌جان‌باخته را بلکه خبر
در جگر لیکن خاری
از ره این سفرم می‌شکند.
نازک‌آرای تن ساق گلی
که به جانش کِشتم
و به جان دادمش آب
ای دریغا! به برم می‌شکند.

دستها می‌سایم
تا دری بگشایم
بر عبث می‌پایم
که به در کس آید
در و دیوار به‌هم ریخته‌شان
بر سرم می‌شکند.

می تراود مهتاب
می‌درخشد شبتاب،
مانده پای‌آبله از راه دراز
بر دم دهکده مردی تنها
کوله‌بارش بر دوش
دست او بر در، می‌گوید با خود:
غم این خفتۀ چند
خواب در چشم ترم می‌شکند.

@AfsharFoundation

⁠⁣یازدهم دی‌ماه سالروز وقف دکتر محمود افشار

قصیدۀ واقف در موضوع وقف

غمگین مشو ز وقف من و افتقار من
هست افتقارِ من سببِ افتخار من

بی‌اعتبار چون همه‌ چیزست در جهان
نی دولت‌ست فخر و نه فقرست عار من

دانم که وقف را نبود نیز اعتبار
کو چیز دیگری که شود اعتبار من

در راه خیر و خدمت خلق ار ندادمی
بودم چه حاصلی ز ضیاع و عقار من

اینم بس‌ست گوشۀ باغی و توشه‌ای
حاشا! به مال و جاه نسنجی عیار من

من قانعم به کلک و دواتی و کاغذی
با فرصتی، اگر بدهد روزگار من

این‌ست دولت من اگر پایدار بود
واحسرتا ز دولت ناپایدار من

هفتاد سال گرچه شد از روزگار من
پیری اگرچه جای گرفته کنار من

پیرانه‌سر چو دست به تیغ قلم برم
میدان تهی کند سپه از کارزار من

زیرا چو ذوالفقارِ علی جز به راه حق
گامی نمی‌نهد قلمِ حق‌گزار من

نگذاشتم نگفته کلامی که گفتنی‌ست
تا مقطعی که بود در آن اقتدار من

گاهی به نعل می‌زنم و گه زنم به میخ
اهل هنر شناسد این شاهکار من

ننهفته‌ام حقیقت و کذبی نگفته‌ام
شاهد بر این سخن روشِ آشکار من

در گفت من تناقض و حیلت نبوده است
وین «نعل و میخ» بوده خود از اضطرار من

آزرم را ز دست ندادم به‌هیچ‌روی
خاطی خطا نمود و شنید اعتذار من

گر کاتبی طریقۀ شرم و ادب بِهِشت
خود منفعل شد از قلمِ شرم‌دار من

گر لحظه‌ای ستودم خود کلک خویش را
با عذر قافیه بپذیر اعتذار من

خاموش می‌کنم قلم آتشینِ خود
تا خاطر کسی نگذارد شرار من

می‌خواستم ز من نشود رنجه کس، چه ‌سود
طبع و قضا نبود چو در اختیار من

کین از کسی ندارم و رنجی که بر من‌ست
شاید که باشد از دلِ ناسازگار من

خود بر مزارِ خویش بگریم که بعدِ مرگ
بر دامن کسی ننشیند غبارِ من...

پنداشتی که بی‌کس‌و‌کارم درین جهان!
ایران و خدمتش کس من بود و کار من

نگذاشتند خدمت کشور کنم چنانک
بود آرزوش در دلِ امیدوار من

گر در وطن غریبم و بیگانه‌ام ز خویش
پیوسته بوده با من پروردگار من

زان زنده‌ام هنوز که تا خدمتی کنم...
بستند ره به خامۀ خدمتگزار من

«آیندۀ» مرا چو به آتش بسوختند
هم روز من سیه شد و هم روزگار من

انصاف می‌دهم چه گناه از دیار من
گر بی‌وفا شدست و جفاکار یار من

بسیار کرده‌ام سفر و بازگشته‌ام
جایی ندیده‌ام که به است از دیار من

این کوهسار بی‌علف و دشت‌های خشک
گویی که هست باغ من و لاله‌زار من

هرجا بمیرم آنجا هر چند کربلاست
باز آورند جسم مرا در دیار من

در دل بماند آرزوی خدمت وطن...
بنگار بر مزار من این یادگار من

افسانه بود عمر و مرا بود صد امید
افسوس بر من و دل امیدوار من...

دکتر محمود افشار

@AfsharFoundation

«اطلاعیه»

باسلام و احترام،

برنامه مؤسسه فرهنگی بیطرف در هفته جاری به شرح زیر است:

موضوع: آشنایی با ادبیات مشروطه « بخش چهارم» (زندگی و شعر سیداشرف‌الدین گیلانی، صاحب روزنامۀ نسیم شمال)

سخنران: جناب دکتر نوید فیروزی
زمان: چهارشنبه ۸ دی ماه ۱۴۰۰ - ساعت ۶. بعد از ظهر
مکان: کتابخانه عمومی مستقل بیطرف

« بارعایت کامل پروتکل های بهداشتی »

به امید دیدار.

https://t.me/bitaraflib

باسلام و ادب
ضمن تبریک شب یلدا ،به اطلاع اعضای محترم باشگاه می رساند این هفته جلسه برگزار نمی شود ، برای هفته آینده اطلاع رسانی خواهدشد . شادباشید و بانشاط

⁠⁣بیست و هشتم آذرماه سالروز درگذشت دکتر محمود افشار


آن که از پول گذشت از پل گذشت

... باری محمود افشار سود و سرمایه‌اش را وقف تحکیم وحدت ملّی و تعمیم زبان فارسی کرد. آن که از پول گذشت از پل گذشت.
محمود افشار هواخواه ایرانی توسعه‌یافته و متجدّد بود. او هواخواه دولت مرکزی قوی بود که بتواند توسعۀ ایران را سامان دهد و به پیش ببرد. از سوی دیگر انسان را مبنای توسعه می‌دانست. تعلیم و تربیت و فرهنگ را بسیار مهم می‌دانست. اخلاق در اندیشۀ سیاسی محمود افشار اهمّیت خاص داشت. در نگاه محمود افشار زبان فارسی مبنای اصلی هویّت ایرانی بود. زبانی که رشتۀ ارتباط اقوام رنگارنگ ایرانی است. افشار تعلیم و تعمیم و تکمیل زبان فارسی را ضرورت می‌دانست. انذار می‌داد اگر دیر بجنبیم و این رشته گسیخته شود دیگر ملّتی در کار نیست. او اقوام ایران را از حیث نژاد ایرانی می‌دانست و بر زبان فارسی به عنوان عاملی بسیار مؤثر در وحدت ملّی تأکید داشت. می‌گفت بیگانگان دست در کار دارند و بدخواهان ایران از رخنه و بهانۀ زبان‌ها و لهجه‌های قومی و بومی برای آسیب زدن به ایران و یکپارچگی آن استفاده می‌کنند. در نتیجه هشدار می‌داد که به‌خصوص در سرحدات ایران باید زبان فارسی را ترویج کرد و در تعمیم آن کوشید تا تمامیت ارضی ایران به خطر نیفتد. محمود افشار فارغ از هر زنده باد و مرده باد تحکیم وحدت ملّی را وظیفۀ بزرگ دولت و ملّت می‌دانست. او به این نتیجه رسیده بود که تضعیف وحدت ملّی برای استقلال و تمامیت ارضی ایران خطرناک است. محمود افشار در بیان این عقیدۀ ملّی خود صریح بود. افشار وقتی از دولت سرخورده شد وظیفۀ خود را به عنوان عضوی از ملّت در قبال زبان فارسی و وحدت ملّی انجام داد؛ با تأسیس بنیاد موقوفات محمود افشار.
دکتر محمود افشار آماج تیرهای کسانی است که از تعمیم زبان فارسی و تکمیل وحدت ملّی زیان می‌بینند. یک روش اینان این است که سطرهایی از مقالات دکتر افشار را بی توجه به بافت سخن و زمینۀ تاریخی آن جدا می‌کنند و از آن نتایجی که دلشان می‌خواهد می‌گیرند. دکتر محمود افشار نود سال زیست. نزدیک شصت سال نوشت و گفت. نظریاتش دربارۀ اقوام ایرانی و زبان فارسی و وحدت ملّی باید با زمینۀ تاریخی انعقاد سخن مطابقت داده شود. طبعاً تلقی محمود افشار نودساله از وحدت ملّی با عقیدۀ افشار سی‌ساله تفاوت‌هایی دارد. آنچه نظر واپسین محمود افشار است و در وقفنامه آمده و بنیاد موقوفات آن را مبنای عمل خود قرار داده، تفسیری درست، استوار، معتدل، عالمانه، پخته و جامع‌الاطراف از وحدت ملّی است. به این معنی که نهاد ملّی بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار اثبات و تعمیم و تقویت زبان فارسی را هرگز در انکار و نفی و تضعیف زبان‌های بومی و قومی نمی‌بیند. با متانت و طریقی ناآلوده به سیاست روز به مباحث اصلی زبان فارسی در قلمرو تاریخی آن عنایت دارد. وارد جنجال‌های رسانه‌ای نمی‌شود و از منش علمی و تحقیقی فاصله نمی‌گیرد و درست به همین دلایل روشنابخش دل ایران‌دوستان و خار چشم بدخواهان ایران و دشمنان زبان فارسی است.

اگر محمود افشار برای ایران هیچ نکرده بود و فقط پدر ایرج افشار بود نامش به عنوان خادم بزرگ ایران ماندگار بود. کدام ایران‌شناس است که به آثار ایرج افشار مراجعه کند و با خود نگوید:
آفرین خدای بر پدری
که تو پرورد و مادری که تو زاد

دکتر میلاد عظیمی

بیست‌ و‌ هشتم آذر ۱۳۹۸
شب دکتر محمود افشار
کانون زبان پارسی

@AfsharFoundation

(( اطلاعیه ))
برنامه مؤسسه فرهنگی بیطرف درهفته جاری :
موضوع : آشنایی با ادبیات مشروطه « بخش سوم »
سخنران : جناب دکتر نوید فیروزی
زمان : چهارشنبه ۲۴ آذرماه ۱۴۰۰ - ساعت ۵ بعداز ظهر
مکان : کتابخانه عمومی مستقل بیطرف
« بارعایت کامل پروتکل های بهداشتی »
به امید دیدار

«اطلاعیه»
باسلام و ادب
برنامه مؤسسه فرهنگی بیطرف در هفته جاری:

موضوع: آشنایی با ادبیات مشروطه «بخش دوم»

سخنران: جناب آقای دکتر نوید فیروزی.

زمان: چهارشنبه ۱۷ آذرماه ۱۴۰۰ ساعت ۵ بعد از ظهر.
مکان: کتابخانه عمومی مستقل بی‌طرف.

( بارعایت کامل پروتکل های بهداشتی )
به امید دیدار.

«اطلاعیه»
باسلام و ادب
برنامه مؤسسه فرهنگی بیطرف در هفته جاری:

موضوع: آشنایی با ادبیات مشروطه «بخش سوم »

سخنران: جناب آقای دکتر نوید فیروزی.

زمان: چهارشنبه ۲۴ آذرماه ۱۴۰۰ ساعت ۵ بعد از ظهر.
مکان: کتابخانه عمومی مستقل بی‌طرف.

( بارعایت کامل پروتکل های بهداشتی )
به امید دیدار.

فایل صوتی جلسه چهارشنبه ۱۰ آذرماه ۱۴۰۰
موضوع : « سبز تویی که سبز می خواهم ، آشنایی با ادبیات جهان ، دل به شاعر کولی ها می سپاریم
با تشکر از استاد گرامی خانم نسرین فرخ پیام

(( اطلاعیه ))
برنامه مؤسسه فرهنگی بیطرف درهفته جاری :
موضوع : « سبز تویی که سبز می خواهم ، آشنایی با ادبیات جهان ، دل به شاعر کولی ها می سپاریم
سخنران : استاد نسرین فرخ پیام
زمان : چهارشنبه ۱۰ آذرماه ۱۴۰۰ ساعت ۵ بعد از ظهر
مکان : کتابخانه عمومی مستقل بیطرف
( بارعایت کامل پروتکل های بهداشتی )
به امید دیدار

فایل صوتی اولین جلسه « آشنایی با ادبیات مشروطه » سخنران : جناب آقای دکتر فیروزی

مؤسسۀ فرهنگی بیطرف، شاهرود pinned ««اطلاعیه» با سلام و ادب برنامۀ مؤسسۀ فرهنگی بی‌طرف در هفتۀ جاری به شرح زیر می باشد: موضوع: آشنایی با ادبیات مشروطه (جلسۀ نخست از شش جلسه) سخنران: جناب آقای دکتر فیروزی زمان: چهارشنبه سوم آذر ماه ۱۴۰۰ مکان: کتابخانۀ عمومی مستقل بی‌طرف « با رعایت…»

✍️ علی زمانیان

🖊 کتاب نمی‌خوانیم زیرا نادانی، شرمنده‌مان نمی‌کند

اندر حکایت کتاب نخوانی ما

✅ 1. آمارها می‌گویند ما ساکنان ایران، کم و بلکه بسیار کم کتاب می‌خوانیم. به نحوی که سرانه‌ی مطالعه به بیست دقیقه هم نمی‌رسد. برخی همین بیست دقیقه را نیز قبول ندارند و برخی دیگر، البته نگرش مثبتی به جامعه دارند. اگر آمار سرانه‌ی پایین مطالعه را نمی‌پذیرید، از آمارها می‌گذرم و شما را به مشاهدات خودتان و اصلا به خودتان دعوت می‌کنم تا معلوم شود وضعیت کتاب‌نخوانی چگونه است.
@sokhanranihaa
وقتی مشغول خواندن این متن هستید، از خودتان بپرسید و صادقانه به خودتان پاسخ دهید که:
در یک سال اخیر چند جلد کتاب خوانده‌اید؟ در ماه اخیر چند کتاب خوانده‌اید و یا در هفته‌ای که در ساعات پایانی‌اش هستیم، کدام کتاب را شروع کرده‌اید؟ از خودتان بگذرید. حالا شما را به مشاهدات‌تان دعوت می‌کنم. از حافظه‌تان کمک بگیرید و به این پرسش پاسخ دهید که: آیا در پارک‌ها، مترو، اتوبوس، و یا فضای عمومی دیگر، کسانی را دیده‌اید که مشغول کتاب خواندن باشند؟ چند نفر؟ و باز به یاد بیاورید، در رفت و آمدهای‌تان به منزل دوستان و اقوام، آیا قفسه‌ی کتاب دیده‌اید؟ چند درصد از خانه‌هایی که را ملاحظه کرده‌اید، واجد قفسه‌ی کتاب بوده‌اند؟
و پرسش آخر: به نشست‌های غیررسمی دوستان و خویشاوندی و ... فکر کنید. در این نشست‌ها آیا به یاد دارید که حاضران، از آخرین کتابی که خوانده‌اند، سخنی گفته باشد؟ اصلا از کتاب، نامی به میان می‌آید؟ آیا به خاطر می‌آورید در یک جمع خانوادگی و دوستانه، گفتگویی در باره‌ی کتابی در گرفته باشد؟ آخرین بار، چند وقت پیش بوده است؟

بعد از پاسخ به پرسش‌هایی که مطرح شد، حالا نظرتان در باره‌ی میزان کتاب‌خوانی و سرانه‌ی مطالعه چیست؟ آیا سرانه‌ی روزانه‌ی ده دقیقه مطالعه را مقرون به صحت نمی‌یابید؟

✅ 2. بر مثال قول مشهور، "درخت را به میوه‌اش می‌شناسند"، مردمانی که با کتاب سر آشتی دارند و دوستان هم‌خانه‌اند، ملتی که کتاب می‌خواند، انتظار این است که دریافت‌های‌شان از کتاب در کلام و گفتارشان، در افکار و ایده‌های شان و در رفتار و اعمال‌شان مشاهده کنیم. به تعبیری دیگر، کتاب، در زندگی آن‌ها جریان یابد. به زبان روزمره‌ در ارتباطات اجتماعی توجه کنید، و به این که زبانِ کاربردی، آیا به چه میزان سرشار از مفاهیم و واژگان متنوع و فاخر است. به این بیندیشید که در گفتار جاری و آن چه به صورت روزمره می‌شنوید، در چه سطح و حجمی از گنجینه‌ی پربهای مفاهیم بهره برده است؟. زبان جامعه، بدون کتاب، لاغر و فرسوده می‌شود. وقتی زبان، خالی از مفاهیم شد، اندیشیدن و تفکر نزول خواهد کرد. چرا که زبان فربه، شرط لازم و مقدمه‌ای ضروری برای رشد تفکر و خرد است. مفاهیم، سوخت موتور تفکر محسوب‌ می‌شوند.
از محتوا و شیوه‌ی بیانی، نحوه‌ی گفتار و استدلال و ساختار زبانی جامعه می‌توان فهمید که کتاب در این وادی، غریبه‌ای است که به ساکنان، به خانه راهش نمی‌دهند. کتابخوانی اگر بازار گرمی داشت، خودش را در زبان روزمره و استدلال کردن‌ها نشان می‌داد. شما ردپایی از کتاب در زبان جامعه می‌بینید؟ چند نفر را دیده‌اید که در وقت بیان افکار و احساس و ایده‌هاشان، از سخنان متفکران مدد بجویند و دست کم گاهی، از یکی از آنان یاد کنند؟ چند نفر را می‌شناسید که بتوانند حتی مسئله‌شان را به روشنی و شفافی بیان کنند؟

از جمله‌ی نتایج کتاب‌خوانی، کمک به حل مسئله‌های زندگی است. کتاب‌خوانی قدرت فهم و بصیرت را افزایش می‌دهد. از این طریق است که آدمی بهتر می‌تواند مسئله‌هایش را بشناسد، ابعادش را دریابد و راه حل‌هایی برای مشکلات‌اش پیدا نماید. و این در حالی است که بسیاری حتی در فهم مسئله‌های خود عاجزند.

خواندن کتاب، کاری عقلانی و اخلاقی است. و ترک آن غیرعقلانی و غیراخلاقی. غیرعقلانی است زیرا به مهارت فهم، اندیشیدن و بهینه‌سازی عقلی محتاجیم تا زندگی بهتری داشته باشیم. وقتی کتاب نمی‌خوانیم، عقل ما در دوره‌ی طفولیت خود باقی می‌ماند و پرورش نمی‌یابد. غیراخلاقی است زیرا یک از وظایف آدمی، بهبود نفس، فربهی اندیشه و کمال یافتن است.

✅ ۳. اما چرا کتاب نمی‌خوانیم؟
یکی از علت‌های آن شاید این باشد که در جامعه‌ی اکنون ایران، اگر کتاب نخوانیم هیچ چیزی کم نداریم. نگران نمی‌شویم اگر نتوانیم حتی از عهده‌ی یک استدلال ساده هم برآییم. اگر کتاب نخوانیم، از منظر امتیازات، فرصت‌ها و از نگاه و نگرش اجتماعی، تفاوتی نخواهد کرد. "اگر کتاب نخوانیم، نخوانده‌ایم، مگر آنان که خوانده‌اند به کجا رسیده‌اند جز این که برای خودشان دردسر درست کرده‌اند و نظام سیاسی با روشنفکر خواندن‌شان، محدودشان کرده است. (جمله‌ی آخر، پاسخ دوستی بود که از او پرسیدم چرا کتاب نمی‌خوانی).
کتاب نمی‌خوانیم زیرا نادانی، شرمنده‌مان نمی‌کند.
.
🆔 @sokhanranihaa
🆑کانال سخنرانی ها
🌹

«اطلاعیه»

با سلام و ادب
برنامۀ مؤسسۀ فرهنگی بی‌طرف در هفتۀ جاری به شرح زیر می باشد:

موضوع: آشنایی با ادبیات مشروطه (جلسۀ نخست از شش جلسه)

سخنران: جناب آقای دکتر فیروزی

زمان: چهارشنبه سوم آذر ماه ۱۴۰۰

مکان: کتابخانۀ عمومی مستقل بی‌طرف

« با رعایت کامل پروتکل‌های بهداشتی »
به امید دیدار.

(( اطلاعیه ))
باسلام و ادب
با توجه به گسترش ویروس کرونا و اعلام وضعیت قرمز درشاهرود ، به منظور حفظ سلامتی شما عزیزان این هفته جلسه فرهنگی برگزار نمی شود .

فایل صوتی جلسه مورخ ۱۴۰۰/۰۸/۱۲ موسسه فرهنگی بیطرف
استاد گرامی جناب آقای دکتر فیروزی
موضوع : شرح غزل ۱۲۶۴ ، غزلیات شمس

می‌گفت چَشمِ شوخَش با طُرّ‌هٔ سیاهِش
من دَم دَهَم فُلان را تو دَررُبا کُلاهِش

یعقوب را بگویم یوسُف به قَعْرِ چاه است
چون بر سَرِ چَهْ آید تو دَرفَکَن به چاهِش

ما شکلِ حاجیانیم، جاسوس و رَهْ زَنانیم
حاجی چو در رَهْ آید ما خود زَنیم راهِش

ما شاخِ اَرْغَوانیم در آب و مِیْ نَماییم
با نَعْلِ بازگونه چون ماه و چون سپاهِش

روباه دید دُنْبه در سَبزه‌زار و می‌گفت
هرگز کِی دید دُنْبه بی‌دام در گیاهِش؟

وان گُرگ از حَریصی در دُنْبه چون نَمَک شُد
از دامْ بی‌خَبَر بُد آن خاطِرِ تَباهِش

اَبْلَه چو اَنْدَراُفْتَد گوید که بی‌گُناهَم
بس نیست ای برادر آن اَبْلَهی گُناهِش؟

اَبْلَه‌کننده عشق است عشقی گُزین تو باری
کَابْلَه شُدن بِیَرزَد حُسن و جَمال و جاهِش

پایِ تو دَرد گیرد اَفْسونِ جانْ بَرو خوان
آن پایِ گاو باشد کَافْسونِ اوست کاهِش

حَلْقِ تو دَرد گیرد هَمراهِ دَم پَذیرد
خود حَلْق کِی گُشایَد بی‌آه غُصّه کاهِش

تا پیشگاهِ عشقش چون باشد و چه باشد
چون ما زِ دست رفتیم از پایگاهِ جاهِش

تا چه جَمال دارد آن نادره مُطَرِّز
که سوختْ جانِ ما را آن نَقْشِ کارگاهِش

زَ انْدیشه می‌گُذارم تا خود چه حیله سازم
با او که مَکْر و حیله تَلقین کُند اِلٰهِش

آن کَس که گُم کُند رَهْ با عقل بازگردد
وان را که عقل گُم شُد از کی بُوَد پَناهِش؟

نی ما از آنِ شاهیم؟ ما عقل و جان نخواهیم
چه عقل و بَند و پَندش؟ چه جان و آهْ آهِش؟


مَستی فُزود ، خامُش تا نُکته‌یی نَرانی
ای رَفته لااُبالی در خونِ نیک‌خواهِش

#مولانا_ غزلیات شمس _ غزل شماره ۱۲۶۴

دوستان گرامی جلسه امروز سا عت ۶ با رعایت کامل پروتکلهای بهداشتی برگزار می گردد. دوستانی که تمایل به شرکت ندارند از فایل صوتی استفاده نمایند .