(خداوند حکیم)، در عالم خلقت، برای هر موجودی غایاتی تعیین نموده، که همگی در طول هم قرار داشته، در نهایت، به یک (غایت اصلی) می رسند.
لذا تا اوّلین غایت حاصل نشده، دومی تحقّق نخواهد یافت، و تا دومی حاصل نشده، سومی محقّق نمی شود. و به همین ترتیب تا تمام این غایات تحصیل نشده اند، رسیدن به (غایت نهایی)، ممکن نیست.
البته باید توجّه داشت که این (غایات)، چیزی ورای وجود خود آن موجود نیستند. اینها در واقع (مقاطع وجودی) خود آن موجودند، که باید یکی بعد از دیگری، طی شوند، تا آن موجود، به (کمال حقیقی) خود، که (برترین مرتبه ی وجود اوست)، بار یابد.
(سعادت) یک موجود نیز چیزی نیست، جز تحصیل این غایات و کمالات وجودی.
لذا هر موجودی، به هر مقدار که (غایات) و (کمالات) وجودِ خود را دارا شود، به همان اندازه نیز (سعادتمند) خواهد بود.
و (سعادت نهایی) برای هر موجودی، در (رسیدن به برترین رتبه ی وجودی خویش) است.
و برترین رتبه ی وجودی انسان، مقام رفیع (عبودیّت محض برای الله تعالی) است. یعنی: رسیدن به مقام (فناء مطلق و بقاء بالله)؛ یعنی جز خدا ندیدن و بریدن از هر چه غیر خداست؛ حتّی بریدن از خود و بلکه بالاتر، بریدن از همین بریدن هم، که از آن تعبیر می کنند به (فناء از فناء).
و (فنا) و (عبودیّت)، بر سه گونه است:
(فناء و عبودیّت در افعال)،
(فناء و عبودیّت در صفات روحی)،
(فناء و عبودیّت در ذات).
Post #647
114