📊 چطور خروجی کلموگروف-اسمیرنوف در SPSS رو بخونیم؟

(تنها تستی که توش دنبال عدد بزرگ‌تر از 0.05 می‌گردیم!)

وقتی در نرم‌افزار SPSS مسیر Analyze > Descriptive Statistics > Explore رو می‌رید و تیک گزینه‌ی Normality Plots رو می‌زنید، جدولی به اسم Tests of Normality باز میشه. این جدول مشخص می‌کنه برای تحلیلتون باید سراغ آزمون‌های پارامتریک (مثل تی‌تست) برید یا ناپارامتریک: ☕️👇

📌 به کدوم ستون نگاه کنیم؟
▫️ اگر حجم نمونه زیر ۵۰ نفره:
ستون Shapiro-Wilk رو مبنا قرار بدید (چون برای نمونه‌های کوچک دقیق‌تره).
▫️ اگر حجم نمونه بالای ۵۰ نفره:
ستون Kolmogorov-Smirnov رو چک کنید.

▫️ عدد کلیدی کجاست؟
در هر دو ستون، فقط به عدد زیر .Sig (همون p-value) کار داریم!

⚖️ قانون طلایی تصمیم‌گیری (برعکس بقیه آزمون‌ها):
🟢 اگر Sig بزرگ‌تر از 0.05 بود:
✅ توزیع داده‌ها نرمال است 👈 مجاز به استفاده از آزمون‌های پارامتریک هستید:
• مقایسه ۲ گروه مستقل 👈 Independent Samples t-test
• مقایسه قبل و بعد 👈 Paired t-test
• مقایسه ۳ گروه یا بیشتر 👈 One-Way ANOVA
• ارتباط دو متغیر 👈 ضریب همبستگی Pearson

🔴 اگر Sig مساوی یا کمتر از 0.05 بود:
❌ توزیع داده‌ها غیرنرمال است 👈 باید سراغ آزمون‌های ناپارامتریک برید:
• مقایسه ۲ گروه مستقل 👈 Mann-Whitney U
• مقایسه قبل و بعد 👈 Wilcoxon
• مقایسه ۳ گروه یا بیشتر 👈 Kruskal-Wallis
• ارتباط دو متغیر 👈 ضریب همبستگی Spearman

💡 فوت‌وفن (تله نمونه‌های بزرگ):
توی حجم نمونه‌های بالا (مثلاً بالای ۳۰۰ نفر)، آزمون کلموگروف بیش از حد حساس میشه و با کوچک‌ترین انحراف، عدد Sig رو زیر 0.05 نشون میده!
در این شرایط، به جای قضاوت زودهنگام، مقادیر چولگی و کشیدگی (Skewness & Kurtosis) رو چک کنید؛ اگر این دو عدد بین ۱.۵- تا ۱.۵+ بودن، توزیع داده‌ها از نظر علمی نرمال محسوب میشه و ژورنال‌ها هم قبولش می‌کنن.

📥 این پست رو ذخیره کن تا موقع تحلیل آمار پایان‌نامه و مقاله سردرگم نشی، و برای هم‌تیمی‌های پژوهشی‌ت هم بفرست.

📌روابط عمومی کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی اردبیل

🆔@arums_src