اگه بیشتر دقت کنیم بجز جمجمه
با کلی اشیا که با دقت فوق‌العاده نقاشی شدن روبرو می‌شیم؛ اشیایی که معنای نمادین آن‌ها هنوز هم مورد بحث پژوهشگران تاریخ هنره
این نقاشی سه سطح از هستی را به تصویر می‌کشد:
آسمان و جهان کیهانی: که با ابزارهای نجومی مانند اسطرلاب و دیگر وسایل علمی روی قفسهٔ بالایی نشان داده شده است.
دنیای زندگان: که با کتاب‌ها و ساز موسیقی روی قفسهٔ پایینی نمادپردازی شده است.
مرگ: که با جمجمهٔ پنهان و تحریف‌شده در پایین تابلو نمایش داده می‌شود.
به همین دلیل، بسیاری از تاریخ‌نگاران هنر معتقدند که این اثر فقط یک پرترهٔ دو نفره نیست، بلکه تأملی فلسفی دربارهٔ دانش، زندگی و مرگ است؛ یادآوری اینکه انسان هرچقدر هم ثروتمند، دانشمند یا قدرتمند باشد، سرانجام با مرگ روبه‌رو خواهد شد.
تقریباً همهٔ پژوهشگران معتقدند که این جمجمه نمادی از مفهوم «وانیتاس» (Vanitas) یا «ممنتو موری» (Memento Mori)، یعنی «به یاد داشته باش که خواهی مرد» است، اما هنوز مشخص نیست که چرا هولباین چنین جایگاه برجسته‌ای به آن در این نقاشی داده است.
◽️Hans Holbein the Younger, The Ambassadors, 1533