✍️ تناسخ محاسباتی در عصر هوش مصنوعی

🔶 عمده ما با ایده تناسخ آشنا هستیم. این ایده که ما در این جهان هستیم و باید اتفاقاتی در ما رخ دهد و بتوانیم به موقف به خصوصی برسیم تا از این جهان خروج کنیم و تا آن زمان چنانچه مرگمان فرا برسد، مجدداً در کالبدی دیگر در همین جهان احیاء می‌شویم. اما به ندرت به مفهوم بازسازی شده از ایده تناسخ در عصر هوش مصنوعی و جهان‌های مصنوع فکر کرده‌ایم.

🔷 من این ایده‌ را تناسخ محاسباتی می‌نامم. چند لحظه صبر کنید و این ایده را تصور کنید که ذهن ما همچون یک نرم‌افزار است. بله می‌دانم که در برابر این نظرگاه مخالفت‌های بسیاری وجود دارد اما در اینجا قصدم تأیید یا ردّ این دیدگاه نیست بلکه صرفاً می‌خواهم که پاسخ محاسبه‌گرایانه به مسأله غایتمندی حیات(Telos) را قابل فهم سازم.

🔷 حال که ذهن را همچون یک نرم‌افزار تصور کردید حالا بیایید که این نرم‌افزار را در یک محیط به خصوص اجرا کنیم. این محیط به خصوص خود مرکب از نرم‌افزارهای مشخصی است که اشیاء و قواعد این محیط و مرحله‌بندی‌های آن را مشخص می‌کند. حالا در نظر بگیرید که زمان مرگ این نرم‌افزار بنابر قواعد بازی فرا رسیده است.

🔷از قضا فرد یا نرم‌افزار مورد بحث امتیاز لازم برای فراروی این محیط به محیط بعدی را کسب نکرده است. سازنده محیط و نرم‌افزار چه کار می‌کند؟ مجدداً نرم‌افزار در همین محیط اجرا می‌کند و کلید Run را فشار می‌دهد. مانند در نرم‌افزاری که در اجرای مجدد حافظه‌اش پاک می‌شود، حافظه نرم‌افزار پاک می‌شود و باید از نو در این محیط به فعالیت ادامه دهد.

♦️این بیان مختصر ایده‌ای است که آن را تناسخ محاسباتی می‌نامم. ایده‌ای که عصر هوش مصنوعی و جهان‌های مصنوع ما را بر آن می‌دارد که آن را جدی‌تر بگیریم و به گمانم بسیاری از افراد در دهه پیش به چنین الهیاتی گرایش پیدا خواهند کرد. نکته جالب آن است که علی‌رغم مفاهیم مدرن نهفته در آن با بسیاری از تمایلات الهیاتی انسانی سازگار است و کیست که نداند که انسان به نحوی اجتناب‌ناپذیر حامل تمایلات الهیاتی است.
 

@anarchomancer