🔰 روشنفکران ایرانی و مسئله فلسطین (بخش چهارم)

📝 اکبر ثبوت


🔹نعمت میرزازاده – م آزرم (1317-1404)
🔻شاعر، نویسنده و فعال سیاسی

✅ از دوران دبیرستان به فعالیت‌های ادبی و اجتماعی می‌پرداخت و بعدها تا بهمن سال 57 بارها در زادگاه خود مشهد و نیز در تهران به زندان افتاد. پس از انقلاب در دانشگاه ملی و دانشکده هنر، ادبیات معاصر و تاریخ هنر و فرهنگ ایران را تدریس می‌کرد و اشعارش در روزنامه آزادی ارگان جبهه دموکراتیک چاپ می‌شد. با همه تلاش‌هایش در مبارزه با استبداد شاهی و مصائبی که در این راه دید، در آغاز دهه 60 با قدرت یافتنِ نوخاستگان و نودولتان، با شرایطی دردناک مواجه و ناگزیر به مهاجرت شد و دوران طولانیِ دربه‌دری و آوارگی را تجربه کرد و زندگی خانوادگی‌اش از هم پاشید.

✅نُه مجموعه شعری از آثار او انتشار یافته که هر بیت آن، حاکی از درد و سوزی عمیق است. از سروده‌های او در همدردی با قربانیان تبهکاری‌های اسرائیل، شعری است که پس از جنگ 1967 م (خرداد 1346) سروده.

🔹عباس اسکندری (1276- 1334)
شاهزاده قاجار، روزنامه‌نگار، 🔻سیاستمدار و نماینده جنجالی مجلس

✅پدرش شاهزاده علی خان از مؤسسانِ «جمعیت سرّی جامع آدمیّت» و پدربزرگش محمد طاهر میرزا از نخستین مترجمان آثار نویسندگان جدید اروپا همچون الکساندر دوما بود. خود او پس از ختم تحصیلات، در دوران جنگ جهانی اول به صف مجاهدین پیوست و یازده ماه در اسارت نیروهای انگلیسی به‌سر برد. پس از جنگ جهانی مدتی معاون اداری مشیرالدوله نخست‌وزیر شد و سپس به انتشار روزنامه «سیاست» پرداخت که عشقیِ شاعر، مقالاتِ تند و آتشین خود را در آن منتشر می‌کرد.

✅در حکومت رضاشاه مدتی رئیس دفترِ مخبرالسلطنه هدایت، وزیر فواید عامه، بود. سپس به فرانسه رفت و در رشته حقوق تحصیل کرد و در بازگشت به ایران به وکالت دادگستری پرداخت. پس از شهریور 1320 فعالیت سیاسی و انتشار روزنامه «سیاست» را از سر گرفت و با خواهرزاده‌اش ایرج اسکندری و شوهر خواهرش سلیمان میرزا در تشکیل حزب توده شرکت جست و روزنامه خود را ارگان حزب قرار داد. بعد از یک سال به حزب توده پشت کرد و چند ماهی ریاست هیئت‌مدیره شرکت بیمه ایران با او بود. در 1324 به فرمانداری تهران منصوب شد و به حزب دموکرات که قوام‌السلطنه به راه انداخته بود پیوست و در دوره پانزدهم مجلس شورای ملی، علی‌رغم مخالفت‌هایی که با او شد، به‌عنوان نماینده به مجلس راه یافت و نماینده‌ای جنجال‌آفرین بود چنان‌که با سید حسن تقی‌زاده درافتاد و...از او کتابی به نام «تاریخ مفصل مشروطیت ایران یا کتاب آرزو» برجای ماند.

✅سخنرانی او در مجلس، در 9 خرداد 1327 مشتمل است بر ذکر محبت‌های ایرانیان به قوم یهود در عصر کوروش و داریوش و در مقابل جنایت‌های قدرت‌های بزرگ عصر حاضر از ژاپن، ایتالیا و انگلیس در حق ملل ضعیف و تخطئه اقدام به تقسیم فلسطین و بی‌پایگیِ ادعاهایی که در این‌ باره عرضه شده و اینکه: «عنوان، عنوانِ استعماری است» و «کی اجازه داده است به... مجمع ملل متحد که ممالک را تقسیم کند؟ این‌ها مگر برای تقسیم ممالک آمده‌اند؟» «چگونه در برابر این اعمال بی‌رویه سکوت می‌کنید؟... باید برای جلوگیری از آتشی که در همسایگی ما روشن می‌شود... فوراً اعتراض کنید.»

#اکبر_ثبوت
#نعمت_میرزاده
#عباس_اسکندری
#منوچهر_هزارخانی

🔻(متن کامل این مقاله را در چشم‌انداز ایران شماره 158 بخوانید)

🗓چشم‌انداز ایران را از کتابفروشی‌های معتبر و کیوسک‌های روزنامه‌فروشی بخواهید.

ما را در اینستاگرام دنبال کنید.